Hoe maakt een tandarts het werk dynamisch? Voor de patiëntbehandeling is het vaak nodig om langdurig in dezelfde houding te werken. Zolang het lichaam voldoende capaciteit heeft om ongunstige belasting op te vangen kan het goed gaan, ondanks voelbaarbare klachten. Op een bepaald moment echter, als de belasting blijvend te hoog is, ontstaan er problemen.
Aangeboden door BosBedrijfsOefentherapie
De problemen doen zich vaak voor rond het veertigste levensjaar. Ondanks de manifestatie van ernstige pijn- en werkgerelateerde klachten, hebben tandartsen vaak de neiging er zo lang mogelijk mee door te lopen. Ingezette behandelingen zijn vaak symptoomgericht, terwijl brononderzoek naar het ontstaan van de klachten achterwege blijft, waardoor het probleem blijft bestaan. Zo dreigt een vicieuze cirkel met het risico van irreversibele klachten.
In een statische houding wordt de werking van de spierpomp belemmerd. Door het maken van bewegingen functioneert de spierpomp voor de toevoer van zuurstofrijk bloed en de afvoer van bloed met afvalproducten van de stofwisseling in de spieren. De spierpomp functioneert alleen optimaal als er continu beweging van de spieren plaats vindt met aanspanning en ontspanning. Daarom moeten ook bij een optimale werkhouding voortdurend allerlei bewegingen gemaakt worden voor het afwisselend aanspannen en ontspannen van de verschillende spiergroepen. In de beschrijvingen volgen mogelijkheden tot dynamisering.
In de vorige afleveringen van deze serie las u hoe de patiënt geplaatst moet worden, wat de ideale werkhouding is van de tandarts en assistent, en hoe u de werkhoogte en de afstelling van de stoel bepaalt. In dit artikel worden mogelijkheden tot dynamisering besproken.
In de reeks tandheelkundige ergonomie wordt een aantal maatregelen beschreven waarmee de werkwijze geëvalueerd en verbeterd kan worden. Deze maatregelen komen uit de door BosBedrijfsOefentherapie (BBO) ontwikkelde training ‘Gezond bewegen voor tandartsen’. Dit is de laatste aflevering uit de serie ergonomische maatregelen voor tandartsen. De komende weken komen andere beroepsgroepen aan bod. De reeds verschenen publicaties zijn ook terug te vinden op www.bosbedrijfsoefentherapie.nl.
Door afwisselend actief en passief te zitten worden spieren afwisselend gebruikt. Met passief zitten wordt bedoeld het zitten met het gebruik van de rugleuning van de stoel.
Het regelmatig veranderen van zitlocatie met name bij deelaspecten van verrichtingen die een verandering van zicht op het werkveld vereisen. Veelal past de tandarts de eigen werkhouding ongunstig aan, terwijl het veranderen van zitlocatie zorgt voor het behoud van een optimale werkhouding én de beweging die nodig is voor het activeren van de spierpomp.
Gebruik de instrumenten met gevarieerde bewegingen van vingers, hand en onderarm.
Maak gedurende de behandeling kleine bewegingen, buig en strek bijvoorbeeld de vingers, laat de hand een moment rusten, haal even diep adem, strek u uit.
Werk afwisselend zittend en staand. Hiervoor moet de behandelunit voldoende hoog geplaatst kunnen worden. Daarnaast kan er staand gewerkt worden bijvoorbeeld bij het geven van voorlichting en bij computerinvoer. Dit laatste kan alleen optimaal als de beeldschermwerkplek geschikt is voor staande invoer.
Maak tussen de behandelingen door andere bewegingen dan tijdens de behandeling aan de stoel. Was bijvoorbeeld staand de handen en haal patiënten zelf uit de wachtkamer.
Tandarts-specifieke oefeningen
Richt de opbouw van de agenda optimaal in: plan fysiek zware behandelingen niet aan het einde van de dag.
Plan voldoende rustpauze’s: na maximaal 2 uur werken minimaal 10 minuten rust.
Doe tandarts-specifieke oefeningen: train het uithoudingsvermogen van het spierkorset zodat deze optimaal wordt en blijft. Doe regelmatig rek- en ontspanningsoefeningen voor de overbelaste spieren. Doe dit bij voorkeur tijdens de lunchpauze of direct na een werkdag zodat er een moment van doorbloeding en herstel is van die spieren die zwaar belast worden tijdens het werk. Het doen van oefeningen is tevens effectief in het reduceren van stress.
Werk niet meer dan 7 stoeluren per dag. Indien toch meer uren gewerkt worden moet er extra aandacht zijn voor het dynamiseren van de werkwijze en zonodig moet een extra pauze ingepland worden.
Plan iedere 6 weken een kortere of langere onderbreking voor vakantie, cursus e.d. Het beroep van de tandarts is dermate belastend dat het noodzakelijk is regelmatig onderbrekingen te plannen waarbij het lichaam op een andere wijze belast wordt dan tijdens het werken aan de stoel.
Sport in uw vrije tijd. Sporten stimuleert de werking van de spierpomp, daarnaast verhoogt het de algehele belastbaarheid. Tevens is sporten effectief in het reduceren van stress.
De zitting van de werkstoel moet horizontaal zijn onder het zitvlak, het achterste gedeelte van de zitting. De zitting loopt bij voorkeur niet schuin af naar voren. Indien het zitvlak schuin afloopt geeft dit afschuiving naar voren van het bekken. Dit heeft tot gevolg een C-kromming van de wervelkolom, wat ongunstig is.Indien het zitvlak toch schuin afloopt mag dit maximaal 6º zijn zodat afglijden naar voren niet mogelijk is.
RSS feed Commentaar
