Alexander van Kleij over ‘Binden en boeien van je team’: ‘Goede sfeer is de belangrijkste bindende factor’

Alexander van Kleij omschrijft de arbeidsmarktsituatie in de eerste lijn en mondzorg als ‘moeizaam, maar allesbehalve kansloos’. ‘Nu het lastig is om aan geschikte mensen te komen en betekent dat dat je als werkgever driedubbel je best moet doen. Toch is het zeker niet onmogelijk om aan mensen te komen.’ Een op de vijf werknemers veranderde in 2022 van baan, zo bleek onlangs uit cijfers van het UWV. Van Kleij: ‘Dat geldt voor heel Nederland, niet alleen voor de zorg. Als werkgever kun je er daarbij prima positief uitspringen. Daar hoef je er niet al te droevig van te worden. Blijf gewoon van je eigen kracht uitgaan.’

Schrijf je hier in voor het webinar MO Actueel: 'Boeien en binden van je team' op 30 maart 2023

Wat zijn goede manieren om eruit te springen?

‘Met stip op nummer 1 staat een goede sfeer in het team. Dus als je een goede sfeer hebt in je praktijk, waarbij je als team met elkaar op een fijne manier samenwerkt, dan ben je al voor een groot deel klaar. Goede sfeer is een enorme bindende factor voor mensen. Tegelijk is de factor ‘sfeer’ lastig te omschrijven als je nieuwe mensen wilt aantrekken. Wat een goede sfeer is, ervaar je pas als je er middenin zit. Het is altijd lastig om dat van buitenaf aan te geven. Je kunt natuurlijk altijd wel via via aan nieuwe mensen komen, via kennissen of via je netwerk. Daarbij helpt het enorm als mensen het goed naar hun zin hebben, dan gaan ze jou promoten.’

Hoe kan een leidinggevende aan de sfeer werken?

‘Het belangrijkste is dat je met elkaar omgaat op een respectvolle, plezierige manier. Ook gaat het erom hoeveel ruimte je aan mensen geeft, om zelf hun werk in te vullen. Daarnaast is van belang welke leuke dingen je samen doet: tijdens de pauze, bij een teamuitje of werkoverleg. Dat zijn elementen waarmee je een positieve bijdrage kunt leveren aan de sfeer. Verder is het in veel praktijken zo dat er veel vrouwen werken. Een aandachtspunt is dan dat je niet te veel over elkaar gaat praten, maar met elkaar. Daar moet je dan alert op zijn als praktijkmanager of als praktijkhouder.’

In uw artikel over ‘Boeien en binden in 2023’ gaf u een top drie voor personeelsbehoud: sfeer, trainingsmogelijkheden en zelfstandig werken. ‘Salaris’ staat opvallend genoeg niet in de top drie. Hoe verklaart u dat?

‘Ja, dat springt wel in het oog. Alle onderzoek wijst steeds uit dat sfeer het belangrijkste is voor personeelsbehoud. Salaris is een hygiënefactor, dat moet gewoon goed zijn. Je moet ook echt niet te weinig gaan betalen, dan lopen mensen wel weg. Maar als dat in de normale bandbreedte blijft van de loonschalen en de cao, dan is dat wel oké.’

In hoeverre zijn ontwikkelkansen, scholing en training ook belangrijke bindende factoren?

‘Dat zijn het wel, maar hoe het in de praktijk werkt, is lastig vast te stellen. Mensen hebben vaak niet zo'n idee wat ze precies willen. Als werkgever moet je daar ook wel de lead in nemen en proactief in zijn. Dat betekent dus vragen hoe ze de toekomst zien en daarbij scholingsmogelijkheden voorstellen.’

Wat betekent dit alles voor de rol van praktijkmanagers, die ook een regierol binnen praktijk hebben?

‘In mijn ogen is de HR-component een belangrijk onderdeel van het werk van praktijkmanagers. Zij regelen allerlei praktische zaken, maar tussendoor gaat het natuurlijk ook heel erg over sfeer. Hoe geef je vorm aan de samenwerking? Hoe ga je met elkaar om? Hoe vraag je dingen aan elkaar? Een praktijkmanager kan daaraan een enorm positieve bijdrage leveren.’

Een onderdeel van het webinar is ook ‘do's and don'ts’ bij de in- en uitstroom van personeel. Heeft u daarover nog tips?

‘Een belangrijke tip is om de formele kant niet uit het oog te verliezen. De afspraken die je met elkaar maakt, moet je ook gewoon vastleggen. Bijvoorbeeld als er sprake is van langdurige ziekte, moet je de regels die daarbij gelden wel handhaven. Ook al lijkt dat soms wat aan de pittige kant naar werknemers toe. Want het feit dat je alles aan doet om die sfeer positief te houden, wil natuurlijk niet zeggen dat je eindeloos in alles mee moet gaan.’

‘Dat geldt ook voor de interne regels rond taakverdeling, functiescheiding, hygiëne, verantwoordelijkheden die mensen hebben. Bepaalde taken mogen mensen wel of niet doen op basis van hun achtergrond. Dat zijn zaken waar je wel strak in moet zijn. Dat geeft een bepaalde professionaliteit, die mensen ook gewoon prettig vinden. Kortom: handhaaf de zakelijke afspraken goed en doe in de omgang met elkaar leuke dingen. Dat betekent op een persoonlijke manier met elkaar omgaan en belangstelling hebben voor elkaar.’ 

Schrijf je hier in voor het webinar MO Actueel: 'Boeien en binden van je team' op 30 maart 2023

Links: 

• Strategieën voor personeelsbehoud: Binden en boeien in 2023, 15 februari 2023
• Het boeien, binden en behouden van medewerkers. Drie praktische tips van Visser & Visser, 18 juli 2019