Casus Bernhoven: Toekomstbestendige zorg in de regio

Patiëntgericht én gastvrij  

De patiënten van het Bernhoven ziekenhuis waarderen de nieuwe werkwijze. Kortgeleden won het ziekenhuis de Gastvrijheidszorg Award. Met name de korte wachttijden bij de poli’s worden gewaardeerd. In Bernhoven krijgen patiënten op diverse poliklinieken na een eerste ontmoeting een digitale ‘keuzehulp’: een soort beslismodel dat verschillende opties tot behandelen voorlegt en de gevolgen per patiënt inzichtelijk maakt. Ook wordt het goede overleg tussen de specialisten in het ziekenhuis en de huisarts als positief omschreven.  

‘Het voelde vertrouwd’  

Twijfels waren er niet om de samenwerking aan te gaan. “Het voelde voor ons heel vertrouwd. We zijn dus ook gewoon begonnen”, zegt Bouma. “We hebben zelfs van tevoren niets juridisch vastgelegd. ” “Wel hadden we onze voorwaarden. Zo wilden we niet alleen meedoen als huisarts in de diverse werkgroep en, we wilden ook aan de voorkant meepraten. Dus deelnemen in de stuurgroep. Groen licht van de twee grootste regionale zorgverzekeraars VGZ en CZ was een vereiste."

De Droomstrategie   

Om tot het gewenste resultaat te komen, werden er gezamenlijke  'Dromen' omschreven. De belangrijkste doelen waren het tegengaan van 'onnodige opnames’, ‘onnodige ingrepen’ en ‘onnodige consulten’. Dit wilden ze bereiken door het versterken van de personeelsinzet op de Spoedeisende Hulp, meer gezamenlijke besluitvorming tussen de eerste en tweede lijn en actief terugverwijzen door nauwere samenwerking tussen specialist en huisarts om onnodige consulten in het ziekenhuis te voorkomen. Voor de opstart werden er werkgroepen opgezet met uiteenlopende projecten op het gebied van Chronische zorg, Acute zorg en ook diagnostiek. Iedere werkgroep met een eigen betrokken huisarts, die aan het gehele proces van idee tot implementatie eisen deelnam.   

Nieuwe werkwijze, nieuwe mindset     

Dat binnen de nieuwe werkwijze meer tijd wordt genomen om per patiënt de juiste behandelmethode en bezoekfrequentie te vinden, vraagt om een andere mindset van het personeel. De tijd die voor iedere patiënt wordt uitgetrokken, kan erg verschillen. Ook komt via het ziekenhuis veel extra werk bij de huisartsen binnen. “Natuurlijk kwam en komt er meer werk vanuit Bernhoven, maar doordat we de basis in de regio op het gebied van chronische zorg al goed voor elkaar hadden, konden we dat wel opvangen”, zegt Bouma. Op personeelsgebied zijn er nog wel stappen te maken. “Op dit moment hebben we 5 praktijkmanagers op 65 praktijken. Dat is erg weinig. Ik kan me voorstellen dat hier in de toekomst meer bij komen”, zegt Bouma.  

Regelen van de financiering  

In de reguliere huisartsen financiering is een post voor regiobekostiging, deze regio  bekostiging is ingezet voor het meewerken van de huisartsen om het Droomproject tot een succes te kunnen maken. De organisatorische kosten zijn bekostigd met behulp van een aparte regio subsidie vanuit VEZN.   

Dromen waargemaakt    

Inmiddels is de samenwerking tussen eerstelijnszorgprofessionals uit de regio en het ziekenhuis zo’n vier jaar oud . De resultaten van de case laten zien dat de nieuwe samenwerkingsvorm vruchten afwerpt in de vorm van minder kosten in de tweede lijn. Door de nieuwe aanpak binnen Bernhoven daalde het aantal klinische opnames vanaf de Spoedeisende Hulp met 13% door een grotere inzet van SEH-personeel. Ook het 1,5-lijns  derma - spreekuur is een schot in de roos. De  dermatoloog houdt tweewekelijks spreekuur samen met de huisarts. Tot nu toe zorgde dit ervoor dat bij 80% van de patiënten een ziekenhuisbezoek voorkomen kon worden. Verder is de cardioloog kritischer gaan kijken of de huisarts de vervolgbehandeling niet kon oppakken, waardoor er meer CVRM-patiënten actief zijn terugverwezen naar de huisarts.  

Belangrijkste kenmerken nieuwe werkwijze binnen Bernhoven ziekenhuis:   

1. Patiënten beslissen samen met eigen arts over de behandelopties, waarin ook de optie tot niet behandelen wordt besproken. Chronische patiënten met stabiele aandoening hoeven wellicht niet op jaarlijkse controle te komen.   

2. Meer SEH-artsen in dienst om sneller diagnoses te stellen.   

3. Artsen zijn in loondienst van het ziekenhuis.  

4. Het ziekenhuis werd een bv, de artsen aandeelhouder om betrokkenheid te vergroten.  

De toekomst & tips  

Om de huisartsenzorg in de regio toekomstbestendig te maken wordt momenteel een programma uitgewerkt waarbij de praktijken ondersteund gaan worden op het gebied van de eigen praktijkvoering, daar waar de praktijkhouder(s) dat nodig vinden. Dit project staat nu in de startblokken en zal de komende 3 jaar gerealiseerd gaan worden. Bouma heeft enkele tips voor zorgprofessionals met dezelfde ambities tot een soortgelijke samenwerking:

- "Wanneer je als huisartsenorganisatie gaat samenwerken met een of meerdere ziekenhuizen, vergeet dan niet dat de huisarts de kenner is van het (eerstelijns) netwerk. De huisarts heeft veel (meer) ervaring heeft op het gebied van zelfmanagement en samen beslissen. Ga ervan uit dat je, ondanks verschillen in financiële achtergrond, je gelijkwaardige partijen bent, die elkaar aanvullen.

- " Gebruik het Harvard-onderhandelingsmodel als het moeilijk wordt. Begin met de inhoud van het programma, daar vinden professionals elkaar altijd.”  

- "En vergeet niet dat men met elkaar verantwoordelijk is voor de zorg van de bewoners van de regio.”