Angstige patiënten verdienen de aandacht

timer 4 min
Prof. dr. Ad de Jongh introduceerde EMDR in Nederland (Foto: Shutterstock)

Prof. dr. Ad de Jongh neemt binnenkort afscheid. Hij schreef onder meer het standaardwerk ‘Angst voor de tandarts’ (2006) en introduceerde EMDR in Nederland. (Zie foto: Shutterstock)

Jan Henk Nawijn is oprichter van het keurmerk De Lieve Tandarts en schrijft regelmatig blogs voor MedischOndernemen. Deze keer schrijft hij over het afscheid van prof. dr. Ad de Jongh, tandarts en gz-psycholoog, en diens inzet voor betere begeleiding van angstige patiënten. ‘Zonder het werk en de invloed van Ad was De Lieve Tandarts er niet gekomen.’

Op 11 april 2024 neemt prof. dr. Ad de Jongh afscheid van de Universiteit van Amsterdam. Hij introduceerde EMDR in ons land. Hij staat bekend om zijn uitzonderlijke bijdrage aan de wetenschappelijke onderbouwing van EMDR bij verschillende toepassingen. Meer dan 500 publicaties over deze therapie, die trauma’s laat vervagen in het werkgeheugen van het brein, zijn van zijn hand.

Vanuit zijn werk voor ACTA en de Stichting voor Bijzondere Tandheelkunde in Amsterdam is hij ook bijzonder betrokken bij het lot van angstige patiënten rondom tandartsbezoek of juist het mijden van de tandarts. Hij schreef het standaardwerk ‘Angst voor de tandarts’ (2006) en is van onschatbare waarde vanwege zijn initiatief tot de oprichting van de postacademische opleiding Tandarts Angstbegeleiding.

800.000 mensen mijden tandarts

Zonder het werk en de invloed van Ad was De Lieve Tandarts er niet gekomen. De Lieve Tandarts is schatplichtig aan Ad omdat elementen uit de opleiding Tandarts Angstbegeleiding gebruikt worden in de cursus ‘Omgaan met angstige patiënten’ door Ilse Vaessen. Deze zijn vooral ook bedoeld voor assistenten die hier niet of nauwelijks in opgeleid worden. Verder zijn we gestart met het succesvolle Telemondzorg waarbij we angstige patiënten gratis op weg helpen naar de afspraak in een tandartspraktijk in de buurt.

De cijfers liegen er niet om. Miljoenen Nederlanders zijn bang voor tandartsbezoek. Dit uit zich onder meer in onregelmatig tandartsbezoek, wat weer leidt tot gebitsklachten en dikwijls meer angst. Circa 800.000 mensen zijn zo bang dat ze helemaal niet meer naar de tandarts gaan.

Vicieuze cirkel

Met De Lieve Tandarts proberen we elke dag deze vicieuze cirkel te doorbreken. We geven positieve aandacht aan alle aspecten van patiëntvriendelijke, gastvrije en pijnloze mondzorg. Een goede mondgezondheid dankzij preventie is het doel. We begeleiden ook mensen die in het verleden negatieve ervaringen of zelfs trauma’s hebben opgedaan. Kinderen en volwassenen ervaren hiermee dankzij gewoontes en regelmaat de tandarts als iets gebruikelijks. Preventieve mondzorg wordt iets dat er gewoon bij hoort. Net zoals je geregeld aandacht besteedt aan je uiterlijk, je kapsel of de staat van je auto of je fiets.

Basale mondzorg hoeft geen pijn te doen. Zelfs de mondhygiënist kan bij ingrijpende pocketbehandelingen verdoving aanbrengen. Zeker als de mogelijkheid van anesthesie vooraf even besproken wordt. Steeds meer praktijken hebben vaste protocollen om goed om te gaan met angstige patiënten. Al kost het best even moeite, ingewikkeld is het niet om meer tijd/geld aan te vragen voor deze patiënten bij een zorgverzekeraar.

Onwetendheid

Maar er is nog veel onwetendheid. Vaak worden angstige patiënten simpelweg afgeschilderd als patiënten waar altijd iets mee is. Lastpakken die je beter niet in je praktijk kunt hebben want het kost te veel (lees negatieve) aandacht. Een eenzijdig, achterhaald beeld. De afgelopen jaren ontvingen we bij De Lieve Tandarts duizenden mailtjes van mensen die om uiteenlopende redenen geen tandartspraktijk meer bezochten. Sommigen bleken ontevreden over hun eigen praktijk, werden door onze berichten geattendeerd op het bestaan van ‘lieve’ tandartspraktijken en wilden overstappen. Een aanzienlijk deel van deze e-mails kwam van wanhopige mensen die zich verschrikkelijk schaamden voor hun gebit. Hun gevoel van eigenwaarde was aangetast. Sommigen waren hierdoor sociaal geïsoleerd.

Verdienmodel

Enige positieve aandacht, hoe gering ook, was dikwijls al genoeg om hen weer in beweging te krijgen. Het is echt prachtig om te ervaren hoe trots sommigen zijn op die eerste stap. Elke mondzorgprofessional zal beamen dat het een heel fijn gevoel geeft als het lukt om deze mensen te helpen. Dat mag best een beetje meer moeite kosten, de beloning is er ook naar. Het is wat jammer dat de ‘angstpatiënt’ hier en daar door ‘angsttandartsen’ gezien wordt als verdienmodel. De ‘narcosetandarts’ is een grof schandaal als er niet tegelijkertijd genoeg aandacht wordt besteed aan het wegnemen van de voortdurende angstcirkel bij deze patiënten.

Verder is alle extra tijd en aandacht voor de angst en schaamte die overheerst bij sommige heel gewone en aardige mensen volkomen terecht. En is het ook helemaal niet erg om geld te verdienen door deze mensen te helpen. Zolang de zorg voor deze mensen maar centraal staat en geld niet de drijfveer is. Vanuit De Lieve Tandarts vestigen we er graag steeds weer de aandacht op. Met dank aan Ad!

Meer weten?

We gaan graag het gesprek aan met praktijkhouders die er net zo over denken. Die de missie van De Lieve Tandarts ondersteunen om zoveel mogelijk mensen weer naar de tandarts te helpen. En die zich eveneens zorgen maken over de macht van het geld die goede, patiëntvriendelijke zorg in gevaar brengt. Meld je aan voor de intake via delievetandarts.nl.

Meer artikelen met dit thema

Poeya Mohtadili: 'Als je geen verhalen kunt vertellen, je niet kunt verbinden met de patiënt, dan verlies je het vertrouwen.' (Foto: Claudia Kamergorodski)
mic_external_onInterview

Praktijkhouder Poeya Mohtadili over ‘de stille revolutie’: ‘De tandarts van de toekomst is een verhalenverteller’

timer4 min

De tandartspraktijk ondergaat een stille revolutie, stelt tandarts-praktijkhouder Poeya Mohtadili. Waar…

Lees verder »
Radiotherapeut-oncoloog Leonard Bokhorst. Foto: Mauro Medisch Specialisten.
mic_external_onInterview

Mauro Medisch Specialisten: ‘Geen second opinion, maar gids en medisch vertrouwenspersoon’

timer5 min

Radiotherapeut-oncoloog Leonard Bokhorst en ondernemer Diederik Visser lanceerden ruim een jaar geleden Mauro…

Lees verder »
Nicky Hekster: ‘Ik kan me voorstellen dat de praktijkmanager samen met de praktijkhouder de aanjager en kartrekker is voor de toepassing van AI binnen die praktijk.’ (foto: TIAS School for Business and Society)
mic_external_onInterview

Nicky Hekster: 'Praktijkmanager en praktijkhouder zijn samen aanjager van de toepassing van AI'

timer5 min

Nicky Hekster, hoogleraar business analytics en artificial intelligence, geeft tijdens de Dag…

Lees verder »

De Operator: het regiecentrum van jouw werkdag

timer3 min

Met de Operator van Vcare start je jouw werkdag met overzicht en controle. Deze webbased…

Lees verder »

Stop uitstroom fysiotherapie: Transformatie naar duurzaam vakmanschap is strategische noodzaak

timer4 min

We moeten stoppen met het accepteren van de uitstroom uit de fysiotherapie als 'part of the job', betoogt…

Lees verder »
Mauro-oprichter Leonard Bokhorst
flash_onNieuws

Mauro Medisch Specialisten biedt onafhankelijke oncologische regie als ‘medische conciërge’

timer3 min

Radiotherapeut-oncoloog Leonard Bokhorst en medeop­richter Diederik Visser lanceerden…

Lees verder »
Foto: Shutterstock. Volgens de auteurs speelt de fysiotherapeut een sleutelrol in passende preventieve zorg, bij valpreventie en ondersteuning bij gedragsverandering. Toch ontbreken in het beoordelingskader van de NZa juist de indicatoren hiervoor.
all_inclusiveAchtergrondartikel

‘Behoudend toezicht’ NZa remt ontwikkeling en innovatie fysiotherapie, stellen Utrechtse onderzoekers

timer4 min

De Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) schetst in het recente Marktonderzoek Fysiotherapeutische…

Lees verder »
Foto: Groene wachtkamer - Shutterstock
flash_onNieuws

Holistisch centrum bundelt biologische mondzorg en andere therapievormen

timer4 min

In Leeuwarden is deze maand een opvallend zorgconcept van start gegaan: een holistisch…

Lees verder »