Serie: Artsen aan de grenzen van Nederland

Trots loopt hij door het gezondheidscentrum Denekamp in spe. De verbouwing van het voormalig bankgebouw is in volle gang en huisarts Gerard Koekoek ziet het al helemaal voor zich. “Hier beneden komt de apotheker, onze spreek- en behandel kamers bevinden zich boven. Alles is openge werkt , waardoor het overzicht en de lichtinval in het gebouw optimaal is. Wat betreft werkruimte gaan we er enorm op vooruit." De nieuwbouwin hartje Denekamp is niet het enige project waar Koekkoek mee bezig is. Ook de werkwijze en samenwerking over de grenzen is iets waar hij zich de laatste tijd volledig in heeft gestort. “We moeten wel meer de samenwerking opzoeken, zodat we over een paar jaar ons werk hier nog kunnen doen.”   

Patiëntenbestand nagenoeg gelijk

Sinds 1999 is Gerard Koekkoek (56)huisarts bij praktijk ‘ Joosten - Koekkoek - Olde Riekerink.' Meteen na zijn studie en afstudeerperiode van drie maanden is Koekkoek bij deze huisartsenpraktijk gaan werken en hij is er nooit meer weggegaan. “ Toen ik bij deze praktijk begon, waren er twee huisartsen en twee assistenten werkzaam , ieder had een eigen spreekkamer en een stukje behandelkamer."    

De praktijk is wat betreft het patiëntenbestand in alle jaren nagenoeg gelijk gebleven. "We hebben nu 4300 patiënten, in het begin waren dat er zo’n 4000. Ons team bestaat op dit moment uit drie huisartsen, drie assistenten, twee praktijkverpleegkundigenin dienstverband, en twee zelfstandige praktijk verpleegkundigen. Ook hebben we artsen in opleiding, een belangrijke factor in het voortbestaan van de praktijk. "Onze doelgroep kenmerkt zich echt door het platteland sleven, er zijn hier nauwelijks immigranten en vrijwel geen versla afden. Doordat wij voor veel van hen de dichtstbijzijnde medische post zijn, komen patiënten hier met grotere klachten naartoe. Wij zien bijvoorbeeld patiënten met grotere klachten als een hartinfarct zich vaak eerst bij ons melden en niet direct naar het ziekenhuis gaan. Daar moeten ze dan soms alsnog wel naartoe (zeker bij infarcten) ”, vertelt Koekkoek.   

Vervoersprobleem naar praktijk  

Toch merken ze ook in Denekamp wel een verandering in de doelgroep. "Ouders die vroeger stopten met de boerderij, gaven het bedrijf over aan hun kinderen. De ouders gingen bij de kinderen in wonen. Moest een van de ouders naar de huisarts? Dan konden de kinderen ze brengen. Nu stoppen boerenbedrijven te bestaan, maar ze hebben geen opvolging. Ouderen komen alleen te zitten, want hun kinderen zoeken hun werk verderop in het land. Zij kunnen hun ouders niet meer zo makkelijk brengen. Zo ontstaat er een vervoersprobleem naar onze praktijk e n nog meer naar de verder weggelegen ziekenhuis."      

Nieuwbouw én nieuwe samenwerking  

Op dit moment komt er een nieuwe arts in onze praktijk en er gaat een arts weg, deze volgen elkaar op volgens fading in en fading out, dus geleidelijk gaat de ene meer werken en de ander minder. Om de nieuwe arts meer uren te kunnen laten werken, heb ik 1 dag aan hem ‘gegeven’. Deze dag gebruik ik voor mijn Kaderopleiding Beleid & Beheer en het nieuwe project”, vertelt Koekkoek. Op dit moment lopen er in de omgeving van de huisartsenpraktijk twee projecten die te maken hebben met zorgverlening in het grensgebied. “Enerzijds is dat dus de nieuwbouw van het gezondheidsplein Denekamp, waarin wij als huisartsen samen gaan huisvesten met een tweede huisartspraktijk, de apotheker, SHO-lab, fysiotherapeuten, een ergotherapeut bekkenbodemspecialisten, een diëtiste, podotherapeuten, oogartsen, optometristen, en een psycholoog. Dit nieuwe gezondheidscentrum is volop in aanbouw in het hart van Denekamp. In oktober hopen we erin te kunnen." 

Maar om dit gloednieuwe onderkomen ook over 20 jaar nog draaiende te houden met de juiste bezetting, moet er in de organisatie ook iets gebeuren. "Daarom ben ik bezig de verbinding en samenwerking te zoeken met artsen, ziekenhuizen en medisch specialisten uit de omgeving. Ook in Duitsland."Met het project ‘Kijk op oogzorg Noordoost Twente’ maken de Twentse artsen een schakel met oogartsen uit Duitsland. "We kiezen hierbij juist de oogartsen omdat door de vergrijzing de zorgvraag bij hen toeneemt. Ook heerst er op dit moment een oogartstekort in Twente, de wachttijd voor een behandeling kan oplopen tot 6 maanden. Deze wachttijden willen we verkorten. O ogartsen uit Ahaus (Duitsland) komen hier het spreekuur houden en een streven is dat zij hier ook kleine operaties kunnen uitvoeren. Zij komen in behandelkamers bij ons inpandig. Wij hebben meer oogartsen tot onze beschikking en zij vergroten hun klantenkring , twee vliegen in één klap.”  

Geen poortwachterssysteem  

Andersom gaan Nederlandse patiënten graag naar Duitsland voor kleinere behandelingen en ingrepen, weet Koekkoek. "Het serviceniveau van de zorg in Duitsland is erg hoog en patiënten kunnen er voor bepaalde ingrepen veel sneller terecht. Simpele dingen als het brengen van een krantje op het ziekenhuisbed zijn daar heel normaal. Ook zijn ze voorzichtiger, je wordt bijvoorbeeld voor een kleine ingreep maar zo twee weken opgenomen om bij te komen."   

In Duitsland bestaat niet het poortwachterssysteem zoals wij dat kennen. "De internist heeft gewoon zijn kantoor op de hoek en daar mag je zelf binnenlopen. Ook wordt het gebruikmaken van een kuuroord om te herstellen bijvoorbeeld vergoed. ” De begeleiding en voorlichting in de chronisch e zorg daarentegen is in Nederland beter geregeld , zegt Koekkoek. "Nederlanders zijn over het algemeen erg goed verzekerd en dus hebben ze ook de keuze om betere zorg te kiezen. De ziekenhuizen hier in de omgeving sluiten poli’s of laten ze korter open, er vallen steeds stukjes weg, als een sterfhuisconstructie. Terwijl patiënten in Duitsland zo terecht  kunnen."       

Aangetrokken tot omgeving  

Ook bij personeelswerving merkt Koekkoek dat ze in een bijzonder deel van het land werkzaam zijn. "Het vinden van assistentes is wel een probleem in deze streek, maar waar in Enschede een huisartsentekort heerst, hebben wij dat niet. Misschien komt dat door de goede leefbaarheid van deze omgeving. Huisartsen die hier zijn geboren, komen na hun studie vaak terug omdat ze zijn aangetrokken tot deze omgeving. Maar ook dat is niet vanzelfsprekend. We hopen met het nieuwe centrum en de nieuwe manier van zorg het voor toekomstige collega’s ook aantrekkelijk te houden om zich hier te vestigen."