Alexander Tolmeijer als nieuwe minister van VWS: ‘Regeldruk terugdringen en de voedingsindustrie aanpakken’

U zou meer ruimte geven aan vrije tarieven in de mondzorg. Dat is toch al eens geprobeerd? 
Alexander Tolmeijer: ‘Omdat Nederland het enige land ter wereld is waar geen enkele ‘escape’ is voor innovatie. Er zijn tandartsen die behandelingen doen die buiten de bestaande tariefstructuur vallen, vaak complexe of innovatieve ingrepen, zoals implantologie of autotransplantaties. Die behandelingen passen niet in een vast keurslijf. Maar de huidige vrije-tariefcode is zo dichtgeregeld dat je er nauwelijks gebruik van kunt maken. Als patiënt weet je dan: bij deze tandarts betaal je een vrij tarief. Er zijn nog genoeg anderen die met gemiddelde tarieven werken. Geef die ruimte, en de patiënt kiest zelf.’

Maar is het risico niet dat de tarieven sterk oplopen?
‘Dat valt in de praktijk enorm mee. In 2013 werd een vrij tarief ingevoerd, maar dat werd na drie maanden alweer gestopt vanwege vermeende misstanden die er helemaal niet waren. Het was vooral een communicatieprobleem. Als je duidelijkheid biedt, bijvoorbeeld één code voor een vrije behandeling, transparant voor patiënt en verzekeraar, dan is er geen reden voor wantrouwen. Het gros van de tandartsen blijft gewoon binnen de gemiddelde tarieven. Maar voor die enkeling die verder wil, moet er mogelijkheden zijn.’

U pleit ook voor een andere rol van verzekeraars?
‘Ja. Verzekeraars zijn nu vooral bezig met op de kosten knijpen. Maar wat leveren ze op het gebied van gezondheidswinst? Hoeveel gezonder worden hun verzekerden? Daar moeten ze op afgerekend worden. Kijk naar de wachtlijsten in de GGZ: als iemand suïcidaal is, kan die niet weken wachten. Bij kiespijn kom je dezelfde dag nog terecht. Dat is absurd. Verzekeraars moeten gestimuleerd worden om te investeren in outcome, niet alleen in budgetbeheersing.’

Preventie noemt u als speerpunt. Hoe zou u dat aanpakken?
‘Alles begint bij gedrag. De helft van de vijfjarigen gaat niet naar de tandarts. Veel kinderen groeien op met chips en cola, en de voedselindustrie verleidt hen continu tot ongezonde keuzes. Als overheid moeten we veel harder ingrijpen. Waarom is een ‘fruitdag’ op school een uitzondering? Dat zou de norm moeten zijn. En we moeten de industrie aanpakken: wit brood dat bruin wordt geverfd omdat mensen denken dat het gezonder is. Dat is volksverlakkerij.’

Kunt u als minister van VWS de voedingsindustrie aanpakken?
‘Absoluut. Het is een industrie die bewust ongezonde producten promoot, net zoals de sigarettenindustrie dat decennialang deed. We zijn daar veel te laks in. Er is een enorme lobby, en politici zijn bang voor de industrie. Maar als liberaal vind ik ook: als consumenten worden opgelicht, moet je ingrijpen. We worden systematisch gebombardeerd met reclame voor snoep en zoetigheid, zelfs in de sportschool.’

U wilt minder regels voor zorgverleners, maar strenger toezicht op de voedingsindustrie?
‘Ja, omdat we nu de verkeerde dingen reguleren. In de zorg worden tandartsen en artsen strak gereguleerd tot in de details, terwijl we de grootste veroorzaker van gezondheidsproblemen, de voedselindustrie met rust laten. Wij repareren wat zij kapotmaken. Dat is dweilen met de kraan open. Zorg voor heldere, simpele regels voor zorgverleners en grijp hard in bij de industrie.’

Dit is een voorpublicatie van het artikel dat binnenkort in MedischOndernemen verschijnt.

Over Alexander Tolmeijer

Tandarts Alexander Tolmeijer is oud-KNMT-bestuurder, oprichter van het vakblad MedischOndernemen en directeur van adviesbureau Dentiva. Lees meer van en over hem bij MedischOndernemen.