Janine Wildschut (Dokters van de Wereld): ‘Vergeet kwetsbaren niet in de coronacrisis’

Wat betekent de uitbraak van het coronavirus voor uw organisatie?

‘Wij werken met veel medische vrijwilligers, die allemaal veilig moeten werken en dat vereist aanpassingsvermogen. Veel vrijwilligers zijn nu nodig in de gewone zorg. Wij kijken of de kwetsbare groepen bereikt worden. Als dit niet het geval is dan komen wij langs met onze zorgbus en draaien wij spreekuren. Wij doen voornamelijk triage op afstand, maar er komen ook mensen langs bij onze bus.’

'Wij spreken ons daarnaast uit over het beleid van de overheid en zijn in gesprek met gemeenten. Ook tijdens de topdrukte blijven wij aandacht vragen voor de kwetsbare groep, die vaak vergeten wordt. Net als alle andere mensen in Nederland vormen ook deze mensen een bron van infectie. Om dat te voorkomen hebben zij een dak boven hun hoofd nodig, evenals huisartsenzorg. Daarom willen wij dat de overheid komt met een gestructureerd plan en met financiële middelen. Daarnaast moet de regelgeving over uithuiszetting worden opgeschort. Zo belanden niet nog meer mensen op straat.’

Welke groep loopt het grootste risico om besmet te raken?  

‘Het zou te simpel zijn om naar een specifieke groep te wijzen en  daarnaast  weten nog heel weinig over coronavirus dus is dat moeilijk te zeggen. Maar wat we wel weten is dat  mensen met een laag inkomen sowieso grotere gezondheidsrisico’s lopen omdat ze minder reserves hebben of bijvoorbeeld krapper wonen. Zij zijn veel minder goed in staat zich te houden aan de RIVM richtlijnen. Dit is nog moeilijker voor mensen zonder opvang.’

Welke projecten lopen op dit moment?

‘Wij houden zorgspreekuren met onze zorgbus op plekken waar geen andere organisaties nog komen en waar mensen niet via de telefonische spreekuren bereikt kunnen worden. Deze bus rijdt rond met een arts en een chauffeur in Den Haag en Amsterdam. Door telefonische spreekuren te houden, stellen wij zo min mogelijk zorgpersoneel bloot aan de risico’s.  We hebben normaal gesproken zorgcafés voor mensen die nog maar kort in Nederland zijn, maar deze zijn nu gesloten. Wij gaan verder met online en telefonische faciliteiten. Mensen bellen ons en wij schatten op afstand in of wij moeten doorverwijzen en bemiddelen. Soms komen mensen naar de bus en moeten we ter plekke een inschatting maken. Wij proberen de balans tussen reguliere zorg en coronazorg te houden.’

‘Ook zijn wij druk met vragen van zorgprofessionals. Onze organisatie is gespecialiseerd in de zorg en de aansluiting tot zorg voor bijvoorbeeld ongedocumenteerden. Professionals willen weten wat zij kunnen doen. Wij kunnen helpen met bemiddeling naar zorg, zodat een ongedocumenteerde patiënt gezien kan worden door de GGD of een dakloze patiënt opgevangen kan worden als we niet willen dat hij op straat zwerft. Deze bemiddeling is mogelijk dankzij ons uitgebreid medisch netwerk.’

Hoe kwetsbaar is de kwetsbare groep voor het coronavirus?

‘Op dit moment hebben wij weinig mensen met coronaverschijnselen behandeld. Wij leveren voornamelijk reguliere zorg en nemen bezorgdheid bij mensen weg. Mensen met griepverschijnselen adviseren wij om te isoleren. Wij schakelen op dat moment de GGD in en zien erop toe dat het opgepakt wordt. De kwetsbare groep leeft vrij geïsoleerd, dus het virus springt wellicht minder snel over op de rest van de samenleving.’

Het Leger des Heils doet een noodoproep voor alle dak- en thuislozen en pleiten voor huisvesting en voldoende begeleiding voor deze groep. Wat vindt u van deze oproep?

‘De overheid roept iedereen op om niet teveel naar buiten te gaan, maar voor dak- en thuislozen is dit lastig. Er is opvang nodig, dus maak hotels vrij en zorg dat mensen onderdak krijgen. Dak- en thuislozen zijn een groep mensen met een specifieke leefstijl en specifieke problemen, zoals psychiatrische problematiek. Als je alleen op je kamer zit dan vergroot dat de problemen. Daarom is ook voldoende begeleiding erg belangrijk.’

Welke steun krijgen jullie om deze groepen te blijven helpen?

‘Wij krijgen uit verwachte en onverwachte hoek steun. Een drogisterij liet weten nog steeds paracetamol aan te leveren en promovendi, die in ziekenhuizen niets kunnen doen, helpen ons met het leveren van zorg aan kwetsbare groepen. Ook zette een mevrouw een bedrijfje op, waarbij zij voor twee euro kaarten maakt voor mensen die eenzaam zijn. De opbrengsten gaan naar Dokters van de Wereld. Verder draaien onze vrijwilligers nog steeds spreekuren, ondanks de risico’s.’

Foto: Janine Wildschut