Orthopedisch chirurg Paul Koning nam initiatief tot Prisma en OurMind: ‘AI-toepassingen geven een boost aan het werkplezier van dokters’

Paul Koning werkte tijdens zijn opleiding tot orthopedisch chirurg in het Rijnstate Ziekenhuis in Arnhem. ‘In het laatste jaar miste ik iets in het werk. Ik kreeg het idee dat de orthopedie toch niet mijn pad naar de toekomst was. In het begin van de opleiding werkte ik steeds in een team bij de algemene heelkunde, we verdeelden de taken bij de spoedeisende hulp en spoedoperaties. Naarmate de opleiding vorderde werkte ik meer vanuit de spreekkamer in de polikliniek. Het werk werd steeds solistischer, wat mij veel minder aansprak.’

‘Liefde voor kennis delen’

Na zijn opleiding kreeg hij het advies eerst een paar jaar chef de clinique te worden. Zo kon hij in de praktijk ervaren of hij als orthopedisch chirurg verder wilde. ‘Najaar 2017 heb ik op de pauzeknop gedrukt voor een sabbatical. Ik las een boek over het geheim van Pixar, de Amerikaanse animatiestudio. Regisseurs van een film lopen daar nog al eens vast en dan organiseert het bedrijf intensieve brainstormsessies met diverse experts die de ‘braintrust’ worden genoemd. Daarin geven ze de regisseur constructieve feedback vanuit hun liefde voor het film maken. Zo kwam ik op het idee om ook een digitale consultatie op te zetten tussen huisartsen en specialisten, maar dan vanuit de liefde om kennis te delen. Dat werd het Prisma Netwerk.’

‘Advies in een vriendelijke setting’

Koning hakte de knoop door en besloot een carrièreswitch te maken. Hij stortte zich op de ontwikkeling van het Prisma Netwerk, voor laagdrempelig advies door specialisten aan huisartsen. Hij kwam in contact met Joost Bruggeman, de oprichter van de Siilo-Messenger-app voor zorgverleners. ‘Door samen te werken met hem konden we het Prisma Netwerk echt realiseren. Ik ging specialisten werven die het leuk vinden om huisartsen te adviseren. Bij de testversie begonnen we met drie orthopeden en zeven huisartsen. Dat was in maart 2018 en we kregen meteen een enorme respons. Huisartsen vertelden hun collega’s over het netwerk, waarbij ze in een vriendelijke setting advies van specialisten konden krijgen. Blijkbaar trekken vriendelijke plekken veel leuke mensen aan, want het initiatief verspreidde zich als een lopend vuurtje.’

‘Prisma Netwerk groeide snel’

Het netwerk aan specialisten breidde zich snel uit met orthopeden, reumatologen en cardiologen. ‘Het Prisma Netwerk groeide organisch door, we kregen vragen van zowel geïnteresseerde specialisten als van huisartsen, die ervan gebruik wilden maken. De zorgverzekeraars Menzis en CZ raakten geïnteresseerd, met enige aarzeling gevolgd door VGZ en Zilveren Kruis. Na het piekjaar 2023 begon er echter een andere wind bij deze verzekeraars te waaien en trokken ze zich geleidelijk weer terug. De les die we hieruit geleerd hebben, is dat zorginkopers zich nog geen raad weten met value based, waardegedreven financiering. Blijkbaar kunnen ze nog steeds alleen uit de voeten met p x q, prijs maal hoeveelheid.’

‘AI als nieuwe assistent en buddy’

In 2023 werd Siilo – inclusief de Siilo-app en het Prisma Netwerk – overgenomen door het Franse bedrijf Doctolib, dat het nu aanbiedt als Prisma Expertise. Koning besloot hierop het platform achter zich te laten, een nieuwe stap te zetten en zich te gaan richten op generatieve AI. ‘Generatieve artificiële intelligentie bleek een ongelooflijk krachtige ontwikkeling. In november 2022 brak ChatGPT door als digitale assistent voor een groot publiek. AI kan bijvoorbeeld een assistent worden voor patiënten als buddy bij ziekte. Ook kan elke zorgverlener een digitale assistent gebruiken en al die AI-assistenten kunnen ook nog eens met elkaar samenwerken.’

‘Van spraak naar samenvatting’

In april lanceerde Koning met drie collega’s het nieuwe bedrijf ‘OurMind, de AI-collega van huisartsen en specialisten’. ‘We begonnen met een speech tot summary-oplossing voor huisartsen, die we afgelopen mei gepresenteerd hebben. Een maand later hebben we ook het prototype voor specialisten gelanceerd. Het bleek redelijk eenvoudig om al snel tot een werkend prototype te komen, waarbij de arts zijn bevindingen tijdens het consult kan inspreken en laten samenvatten voor het patiëntendossier. Dat betekent dat hij niet naar zijn toetsenbord en beeldscherm hoeft te kijken, maar in gesprek kan blijven met de patiënt.’

‘Boost voor het werkplezier’

Deze stap gebeurt met de webapplicatie SOEP-report, waarbij de AI-assistent uit de summary in vier stappen een behandelplan kan opstellen. SOEP staat voor subjectief, objectief, evaluatie en plan, legt Koning uit. ‘De arts hoeft alleen maar te praten met de patient en een korte samenvatting te geven op het einde, om daarna de samenvatting even na te lopen en te checken. De assistent levert vaak meteen al tijdswinst op, zeker als de arts zelf niet snel kan typen. Een SOEP-report maken gaat veel sneller en huisartsen merken dat hun kwaliteit van documentatie vaak beter wordt. Dat merken ze onder meer ook doordat collega’s, zoals de POH GGZ of de doktersassistente, minder vragen stellen. De app levert zo een boost voor het werkplezier op.’

‘Van dokters voor dokters’

De eerste applicatie die Ourmind ontwikkelde, financierde het door middel van crowdfunding onder het motto ‘van dokters voor dokters’. ‘De crowdfunding was spannend, maar hielp bij de verspreiding van de tool. Zo’n 50 dokters hebben het beginkapitaal voor de applicatie bij elkaar gebracht. In de toekomst willen we helpen met uitgebreide beslisondersteuning, ook omdat de medische kennis zich in deze tijd elke 72 dagen verdubbelt. Door het patiëntendossier en het behandelplan aan die kennisverzameling te toetsen versterkt dat de behandeling enorm. Artsen die met de tools kennismaken, blijken vaak bereid daar zelf voor te betalen, zodat we voor de inzet van het product niet meer afhankelijk zijn van zorgverzekeraars.’

‘Enorme belangstelling voor AI’

Koning merkt dat er onder huisartsen een groeiend draagvlak is voor de inzet van AI-oplossingen. ‘Iedereen heeft gehoord van de nieuwe mogelijkheden en is geïnteresseerd. Hoewel ook AI nog bepaalde beperkingen heeft – de AI-machine maakt ook fouten – is de belangstelling enorm. Een AI-assistent maakt het werk van de huisarts veel makkelijker.’ Koning gelooft dan ook niet dat huisartsen weerstand zouden hebben tegen digitalisering. ‘De meesten willen het liefst elke patiënt live zien, zo zijn ze opgeleid. Maar digitale assistenten zullen steeds meer naast de huisarts gaan werken, zij aan zij, en zullen helpen bij de consultvoorbereiding en bij de planning in de praktijk. De keuzemogelijkheden voor de patiënt nemen zo ook toe. Dat betekent dat je in de toekomst als patiënt eerst met de AI-assistent kunt overleggen of je kiest ervoor direct met de dokter te praten. Ook de arts-patiënt relatie wordt zo veel meer ontspannen.’

Meer lezen:

• Prisma Expertise
• OurMind. AI-collega voor Huisartsen en Specialisten