Vijf redenen waarom huisartsen eerder stoppen: ‘We zijn de spin in het web van een disfunctioneel systeem’

donderdag 14 april 2022
timer 4 min

Lang niet alles wat op het bordje van de huisarts terechtkomt, is ook daadwerkelijk nuttige patiëntenzorg. (Foto: Shutterstock)

Waarom verlaten jonge huisartsen voortijdig het vak? In een analyse in de Volkskrant worden vijf redenen genoemd, zoals: er komt teveel zorg op de huisartsen af, er gaat nooit wat af. De huisarts wordt overladen met ‘bullshit-zorg’ en de zorg in Nederland rammelt aan alle kanten – en de huisarts mag het oplossen.

Uit cijfers van de Registratiecommissie Geneeskundig Specialisten blijkt dat vorig jaar 138 huisartsen jonger dan 50 jaar het vak verlieten. Dat is verreweg het hoogste aantal in de afgelopen tien jaar, zelfs als je daar een ‘inhaalslag’ vanwege de coronacrisis in verrekent.

De vooruitzichten zijn niet heel positief: volgend jaar zijn alleen in de regio’s Amsterdam, Utrecht en Gelderland-Zuid voldoende huisartsen te vinden. Het tekort zal daarna verder groeien: van de 15.072 geregistreerde huisartsen in Nederland, zijn er 2.793 boven de 60 jaar, dat is 18,5 procent. 

Hoge werkdruk

In het artikel 'Wat gaat er mis in de wereld van de huisartsen? Waarom stoppen er zoveel?' (de Volkskrant, 13 april 2022) komt een aantal huisartsen aan het woord die hun vak hebben verlaten. Als belangrijkste reden noemt voormalig huisarts Rieneke Noppen de hoge werkdruk. Ze vertelt dat ze het in het begin interessant vond, zorg die vanuit de ziekenhuizen naar de huisarts is verplaatst. ‘Kon ik me verdiepen in de longzorg, in diabetes. Maar door de bezuinigingen op de ggz, de jeugdzorg en het sluiten van de verzorgingshuizen, stromen de huisartsen nu over.’ Er ligt teveel op het bord van de huisarts.

Haar collega Dirk van Leeuwen, die ook onlangs stopte en nu in opleiding is tot bedrijfsarts, maakt zich er boos over dat de politiek besluit wat huisartsen erbij moeten doen, zoals de abortuspil. ‘Zo worden er veel dingen over je hoofd heen besloten, en je hebt het maar uit te voeren. Dat getuigt van respectloosheid.’ 

Bullshitzorg

Lang niet alles wat op het bordje van de huisarts terechtkomt, is ook daadwerkelijk nuttige patiëntenzorg. In het artikel dragen de huisartsen diverse voorbeelden aan. De Haagse huisarts Daisy Pors maakte een scheurkalender over de bureaucratie waar zij en haar collega’s mee te maken hebben. Ze gaf de kalender aan minister van Volksgezondheid Ernst Kuipers maar krijgt niet het idee dat er iets gaat veranderen.’

De grootste ergernis van Van Leeuwen gaat over de eisen die aan de vijfjaarlijkse herregistratie als huisarts gesteld worden. ‘Dan moet ik een interpersoonlijk coachingstraject aangaan. Ik ben verplicht iemand 300 euro per uur te betalen, die mij dan zonder kennis van zaken in de spreekkamer gaat vertellen hoe ik mijn werk moet doen. Alsof ik dat niet elke dag al doe. Het is bullshit van bullshitmensen die met hun bullshitbaantjes huisartsen wegjagen uit de zorg, maar wel gaan klagen als de wachttijd op de huisartsenpost te ver oploopt.’ 

Huisarts mag het oplossen

Huisartsen zien in hun spreekkamer patiënten met ernstige psychiatrische problemen die ze niet kunnen helpen of adequaat kunnen verwijzen. Het geeft hun een machteloos gevoel. 
De geïnterviewde huisartsen benadrukken dat het vak in de kern geweldig werk is: het contact met de patiënt waardevol, je kunt het verschil maken in iemands leven. De eindverantwoordelijkheid voor de patiënt is daar een belangrijk onderdeel van. ‘Ik wil best verantwoordelijk zijn voor alle shit, maar dan moeten huisartsen wel de mogelijkheid hebben om problemen op te lossen. Nu zijn ze de spin in het web van een disfunctioneel systeem’, aldus Nabil Bantal, gestopt als huisarts.

Tarief

Als vierde reden wordt genoemd het feit dat de huisartsenzorg 24 uur per dag doorgaat -‘tegen een tarief waar een loodgieter z’n bed niet voor uitkomt’. Het tarief voor een huisarts die werkt op een huisartsenpost, en dus de acute huisartsenzorg in de avonden, nachten en het weekend levert, is tussen de 80 en 100 euro per uur. Voor een huisarts in loondienst bedraagt het tarief 63 euro per uur. ‘Elke academisch opgeleide lacht je uit dat je voor dat tarief dat soort werkzaamheden uitvoert’, aldus Van Leeuwen.

‘De toekomst is grillig’

De vijfde reden is de grillige toekomst. Van Leeuwen verwijt de politiek en de zorgverzekeraars dat ze de kip met gouden eieren slachten; de goede toegankelijke zorg, de huisarts die z’n patiënten kent. Zijn advies: word geen huisarts, er zit geen toekomst in, je ligt aan de ketting van de politiek en de zorgverzekeraar.

LHV: geen taken erbij

Volgens de Landelijke Huisartsenvereniging (LHV) is er geen leegloop gaande, maar stopt een goede 1 procent op de totale populatie. De huisartsen moeten structureel meer tijd voor de patiënt krijgen. Gebleken is dat dit leidt tot meer werkplezier, een lagere werkdruk, en bovendien tot lagere zorgkosten doordat huisartsen meer tijd hebben voor een goed gesprek en dus minder doorverwijzen. Verder mogen huisartsen er nu geen taken meer bij krijgen.

Lees meer:

Ook onder dierenartsen zijn er veel zorgen over jonge collega's die het vak verlaten. De oorzaken zijn echter anders en dat stemt tot nadenken. Huisartsen vinden 80-100 euro per uur een lachertje voor een incourant uurtje maar hebben niet in de gaten dat de dierenartsen (ook academicus) al tevreden zijn met de helft van dat uurloon (kijk de CAO er maar op na). Ik denk dat vooral het realisme ontbreekt in de verwachten van de jonge comfort generatie. Er zijn flinke tekorten op de arbeidsmarkt in bijna alle branches en toch moet er meer tijd zijn voor het werk en moet het salaris omhoog en is werkdruk per definitie onjuist. Of het nu om het onderwijs gaat om huisartsen of de zorg dit is gewoon een strijdig verlangen.

Oorzaak voortijdig stoppen van huisartsen - Er is een gemeenschappelijke oorzaak: doorgeschoten marktwerking met regie van de zorgverzekeraars die de zorg o.a. door gebrekkinge kennis van zaken, allerlei geldverslindende intermediairen, bureaucratie en eindejaarsconcurrentie veel duurder gemaakt heeft: als gevolg hiervan wordt zoveel mogelijk zorg in de goedkopere eerstelijn gepropt en het systeem loopt vast. Er is een oplossing: baseer ons zorgsysteem op preventie, stop met de maktwerking en zet een nationaal zorgfonds op zonder zorgverzekeraars en zonder winstoogmerk en met deskundigen die het veld uit ervaring kennen en professionals weer vertrouwen. De blauwdruk ligt klaar. Paul Jonas, oud huisarts, docent LUMC. P.P.M.Jonas@lumc.nl.

Marktwerking verpest markten die door geheel onze maatschappij plaatsvinden maar zorgmarkt & Energie markt voedselmarkt zijn markten die moeten zorgen voor eerste levensbehoeften ook zorg vooral bij ouderen
Bij jongeren moet er meer gewerkt worden aan preventie waardoor de druk van de ketel kan in de toekomt en er meer gericht gewerkt moet worden aan oplossen van een aandoening in plaats van pappen en nathouden .

Reactie toevoegen

Beperkte HTML

  • Toegelaten HTML-tags: <a href hreflang> <em> <strong> <cite> <blockquote cite> <code> <ul type> <ol start type> <li> <dl> <dt> <dd> <h2 id> <h3 id> <h4 id> <h5 id> <h6 id>
  • Regels en alinea's worden automatisch gesplitst.
  • Web- en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.
  • Lazy-loading is enabled for both <img> and <iframe> tags. If you want certain elements skip lazy-loading, add no-b-lazy class name.

Meer artikelen met dit thema

Huisarts René van den Berg van praktijk Texelstroom
mic_external_onInterview

Huisarts René van den Berg over het ‘offshore model’: ‘Zo maken we het huisartsenvak weer behapbaar’

19 jul om 12:00 uurtimer6 min

Huisarts René van den Berg introduceerde het zogeheten ‘offshore model’ in zijn huisartsenpraktijk in Den…

Lees verder »
Thomas Rietrae: ‘Binnen anderhalf jaar nam ik drie praktijken over. Maar ik ben ook hartstikke gelukkig als ik niks overneem.’ (Foto: Lassus Tandartsen)
mic_external_onInterview

Thomas Rietrae (Lassus Tandartsen) over de snelle groei naar 30 praktijken: ‘Professionele autonomie is cruciaal’

4 jul om 16:30 uurtimer8 min

Thomas Rietrae is eigenaar van Lassus Tandartsen, een tandartsengroep met 30…

Lees verder »
Rob van Damme - Foto: Martin Sprangers
person_outlineBlog

Kernwaarden huisartsenzorg onder druk: Het zal je dokter maar wezen

4 jul om 16:10 uurtimer4 min

Stel je woont in een dorp waar een huisarts met pensioen gaat. Aardige man, fijne dokter. Er…

Lees verder »
person_outlineBlog

Als de onderbetaling van de praktijkhouder blijft bestaan, verdwijnt de zelfstandige huisarts

4 jul om 16:07 uurtimer4 min

Landelijk is nog slechts 60% van de huisartsen praktijkhoudend, in onze regio nog maar 50%.…

Lees verder »
Huisarts Wietske Jacobs (Eigen foto)
mic_external_onInterview

Huisarts stuurt SOS: ‘Een duurzame, instapklare praktijk waar we het verschil kunnen maken’

22 apr om 10:30 uurtimer6 min

Huisarts Wietske Jacobs (44) maakte in 2018 de sprong naar het praktijkhouderschap in Den…

Lees verder »

Ellen Wilterdink (Tandzorg Haaksbergen) over samengaan van praktijken: ‘Basis gelegd voor verdere groei’

29 nov 2023 timer5 min

Ellen Wilterdink, vestigingsmanager van Tandzorg Haaksbergen, vertelt over de ‘verhuizing, verbouwing en…

Lees verder »
all_inclusiveAchtergrondartikel

Maak van praktijkoverdracht een doorslaand succes

17 nov 2023 timer5 min

Praktijkoverdrachten zijn aan de orde van de dag, maar verlopen vaak ook moeizaam. Of je nu verkoopt aan een…

Lees verder »
Sleuteloverdracht
person_outlineBlog

Stoppen met uw praktijk. De aandachtspunten

24 aug 2023 timer4 min
Overweegt u om te stoppen met uw praktijk? Het is een grote beslissing die veel huisartsen en tandartsen op een…
Lees verder »