De impact van de Wet Toetreding Zorgaanbieders: Regel de Wtza op tijd

Eén van de gevolgen van de Wtza is dat het interne toezicht ingericht moet worden. Elke zorgaanbieder moet een toezichthoudend orgaan installeren van minimaal 3 personen. Een uitzondering geldt voor zorgaanbieders die vallen onder de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo). De Wtza bestaat in hoofdlijnen uit vier onderdelen: 

1. Meldplicht 
   Voor zowel nieuwe als bestaande zorgaanbieders. Behalve als u al opgenomen bent in het Landelijk Register Zorgaanbieders van het CIBG.  

2. Vergunningsplicht 
   De vergunningsplicht geldt voor zorginstellingen met meer dan 10 zorgverleners. Deze vergunning vraagt u aan via het CIBG, een uitvoeringsorganisatie van het ministerie van VWS. Er geldt een uitzondering van 25 zorgverleners voor eerstelijnszorg. 

3. Intern toezicht  
   Hiervoor zijn zogenaamde transparantie-eisen gesteld. Deze zijn afhankelijk van het aantal zorgverleners en het type zorginstelling.  

4. Jaarverantwoording  
   Zorgaanbieders zijn verplicht om jaarlijks openbaar verantwoording af te leggen over de (financiële) bedrijfsvoering. Namelijk:

• Het publiceren van financiële gegevens  
• Informatie over de bedrijfsvoering en
• Bestuursverslagen.  

Intern toezicht: Wanneer intern toezicht? 

Veel kleinschalige zorgaanbieders hebben zo’n toezichthoudend orgaan nog niet. Er zijn uitzonderingen voor wie deze verplichting niet geldt. Dat betreft instellingen met minder dan 10 zorgverleners of minder dan 25 zorgverleners mits voldaan wordt aan criteria: 

• Cliënten kunnen niet minstens één etmaal verblijven bij de instellingen én 
• Er wordt geen zorg verleend door medisch specialisten én 
• Er wordt geen persoonlijke verzorging, verpleging of begeleiding geleverd. 

Hoe vormt u een toezichthoudend orgaan? 

Onlangs is een nieuwe Governance Code Zorg gepubliceerd. Als u lid bent van een brancheorganisatie in de zorg, bent u verplicht deze na te leven. Die code gaat in op de wijze waarop bestuur en intern toezicht geregeld worden. Een RvT wordt gevormd op basis van professie en expertise. Dat stelt dus eisen aan de werving en selectie van toezichthouders. 

Wat houdt de Governance Code Zorg in? 

De Governance Code Zorg gaat uit van 7 principes.   

1. Goede zorg 
2. Waarden en normen 
3. Invloed belanghebbenden 
4. Inrichting governance 
5. Goed bestuur 
6. Verantwoord toezicht 
7. Continue ontwikkeling 

Wat zijn verplichtingen van een toezichthoudend orgaan? 

Een Raad van Toezicht dient haar maatschappelijke taak serieus te nemen. Het toezicht is integraal, dus alle facetten van de zorginstelling. Denk ook aan toezicht op de kwaliteit van zorg. Bestuur en toezicht moeten intensief samenwerken. De RvT moet relaties onderhouden met belanghebbenden bij de zorgorganisatie. Dat betekent onder meer samenwerken met medezeggenschapsorganen. Maar denk ook aan externe stakeholders, zoals de gemeente of het zorgkantoor. 

Daarvoor is natuurlijk nodig dat de RvT voldoende geïnformeerd is. Dat vraagt om afspraken tussen bestuur en raad van toezicht, in een toezichtkader. Een bijzondere taak van de RvT is de werkgeversfunctie ten opzichte van het bestuur. Dat betekent onder meer dat de RvT het functioneren van het bestuur beoordeelt. Dat kan frictie opleveren ten opzichte van uw huidige situatie. Wanneer uw zorgorganisatie uw eigendom is (bijvoorbeeld bij een BV), dan is het bestuur ook eigenaar. Hoe verhoudt een (nieuwe) RvT zich tot het bestuur, dat tevens aandeelhouder is? 

Tot slot noemen wij ook het jaarverslag. Dat bestaat uit uw bestuursverslag, het verslag van de RvT en de jaarrekening. De RvT dient de jaarrekening goed te keuren. Daarnaast is de benoeming van de accountant een taak voor de RvT. 

Welke vergoeding geldt voor toezichthouders? 

Het houden van toezicht vraagt professionaliteit, inzet en expertise. De RvT draagt grote verantwoordelijkheid. Daarom wordt hiervoor een vergoeding (bezoldiging) betaald. Een richtlijn voor de maximale vergoeding betreft de Wet Normering Topinkomens. Het toezichthoudend orgaan dient jaarlijks de maximale bezoldiging vast te stellen. Het WNT-bezoldigingsmaximum geldt voor de bestuurder(s). Voor het toezichthoudend orgaan geldt als maximum: 10% van dit bedrag voor de leden en 15% voor de voorzitter. 

Overigens zien wij bij kleinschalige zorginstellingen vaak dat deze bedragen niet worden vergoed. Maar dat een lager bedrag, bijvoorbeeld passend binnen de fiscale vrijwilligersvergoeding, wordt gehanteerd. 

Wat is de impact op uw statuten? 

Het vormen van een toezichthoudend orgaan zal mogelijk ook gevolgen hebben voor uw statuten en reglementen. Immers, dit (nieuwe) orgaan dient statutaire bevoegdheden te krijgen. Denk alleen al aan het goedkeuren van de begroting en het jaarverslag. Maar denk ook aan het verkopen van activa, of aan samenwerking of fusieplannen. 

Meer weten? Vraag ons advies 

Kortom, de Wtza heeft grote impact op uw organisatie. Vóor 31 december 2023 moet de jaarverantwoording klaar zijn en moet u het toezicht geregeld hebben. Als expert in de medische branche ontzorgen wij u graag. Samen zorgen we ervoor dat dit goed en op tijd is afgerond.  

Johan Arends 

Accountant | Belastingadviseur | Partner bij Van Ree Accountants
jarends@vanreeacc.nl | tel.nr. 0342-408508 | www.vanreeaccountants.nl