Paul Koning (OurMind): ‘We gaan eerste lijn, tweede lijn en sociaal domein met elkaar verbinden’

OurMind – ‘de AI-collega van huisartsen en specialisten’ – ontvangt een investering van 2,1 miljoen euro om de groeiende vraag vanuit ziekenhuizen bij te houden. Maatschappelijk investeerder 4Impact Capital is de grootste geldschieter; daarnaast leveren individuele huisartsen en medisch specialisten een bijdrage. Met het kapitaal zet OurMind nieuwe stappen: een ziekenhuisbreed platform met toepassingen vóór, tijdens en na het consult. ‘Spraakoplossingen zijn nog maar het begin’, schetst directeur Paul Koning.

Eerder vertelde u hoe u als orthopeed het Prisma Netwerk opzette, om de samenwerking tussen huisartsen en specialisten te verbeteren. Vervolgens begon u OurMind. (Zie: Orthopedisch chirurg Paul Koning nam initiatief tot Prisma en OurMind, 16 december 2024). Wat is de lol van het runnen van een AI-bedrijf?
Paul Koning: ‘De lol is dat de zorg eindelijk vatbaar lijkt voor innovatie, door een samenloop van omstandigheden. De crisis is groot: groeiende werkdruk en oplopende personeelstekorten maken dat organisaties bereid zijn om nieuwe oplossingen een kans te geven. Tegelijk is de administratielast killing. Zorgverleners zijn het vak niet in gegaan om te documenteren, maar dat is de afgelopen jaren alleen maar gegroeid: defensief alles opschrijven, checkboxen afvinken zodat de zorgverzekeraar betaalt. Het is een vinkjescircus geworden, met veertig procent administratietijd als resultaat.’

'Ik zie mijn oud-collega's weer lucht krijgen'

‘Generatieve AI heeft in korte tijd met spraakherkenning echt dat pijnpunt opgelost. Voorheen was spraakherkenning niet goed genoeg en ziekenhuizen vinden digitale innovatie sowieso lastig te adopteren. Het vergt maatwerk en je bent afhankelijk van veel stakeholders. Dat komt nu samen. Zorgverleners trekken de technologie zelf het ziekenhuis in en vragen hun medische directie wanneer ze kunnen starten. En ik zie mijn oud-collega’s weer lucht krijgen: tijd en aandacht voor de patiënt, om vijf uur klaar zijn met documenteren en naar huis kunnen. Daarin zit de lol.’

Op welk moment besloot u OurMind te starten?
‘Ruim twee jaar geleden, toen ChatGPT liet zien dat het spraakherkenning ging oplossen. We zagen toen al dat AI de toekomst agents zou hebben: workflows waarin je delen van het zorgproces uitbesteedt aan een soort virtuele collega. Ik heb toen dokters gebeld met de vraag: als je een AI-collega had, wat moet die dan doen? Ze noemden vijf dingen. Eén: zorg dat ik niet meer hoef te typen. Twee: geef realtime beslisondersteuning bij de richtlijnen. Drie: help me met het triëren van patiënten en verwijzingen voor de juiste zorg op de juiste plek. Vier: maak patiëntsamenvattingen in begrijpelijke taal en chatbots die vragen beantwoorden. Vijf: laat me met mijn stem opdrachten geven aan het EPD, erin zoeken en zo mijn spreekuur voorbereiden. Op die vijf wensen hebben we geld opgehaald bij huisartsen en specialisten.’

'De vertaling van het consult naar de patiënt wordt de gamechanger'

Ook de vertaling naar de patiënt toe wordt daarmee makkelijker?
‘Exact, dat is een gamechanger. Veel patiënten lopen weg bij de specialist en denken: wat is er nu eigenlijk gezegd? Ze onthouden er maar een fractie van. Nu kun je via de patiëntenbrief of het ziekenhuisportaal een samenvatting in begrijpelijk Nederlands meegeven. De eerste signalen zijn dat dit leidt tot minder telefoontjes met vragen als: welke medicatie moest ik ook alweer aanpassen? Sommige patiënten gaan met veel spanning naar de dokter, staan binnen tien minuten weer buiten en weten thuis niet meer wat er is gezegd. Dit geeft ze rust.’

Het SOEP-rapport heeft OurMind destijds met crowdfunding ontwikkeld, nadat ChatGPT steeds beter medisch jargon kon verwerken. Welke toevoeging biedt jullie applicatie precies?
‘Onze software heeft twee modules. De eerste is de spraakoplossing: we zetten spraak om in een ruw transcript, met alle stopwoorden er nog in. Een large language model maakt daar een samenvatting van, in de structuur die de dokter wil. Dat kan een SOEP-structuur zijn, een MDO-structuur, of voor specialisten: reden van komst, voorgeschiedenis, anamnese, lichamelijk onderzoek, conclusie en beleid, plus de voorlichting voor de patiënt. Het is een webapplicatie: je opent een browser, logt in, sluit een microfoon aan en je kunt beginnen. Meer heb je niet nodig, en dat maakt het laagdrempelig.’

‘We begonnen bij huisartsen met een SOEP-sjabloon. GPT-3.5 was daar goed voor, maar niet voor het ziekenhuis. Toen de modellen beter werden met de sprong naar GPT-4.1,  ging het ook hard in de ziekenhuizen, waar de medische terminologie veel complexer is. Woorden als osteotomie of femurcomponentrevisie: daar struikelden de eerste modellen nog over, nu geven ze die correct weer.’

Wat was de aanleiding voor de investering?
‘Als startup begin je klein: je wilt één ding goed doen en zien of klanten ervoor willen betalen. Met de crowdfunding hebben we die eerste fase opgezet, spraakherkenning voor huisartsen en specialisten. In de ziekenhuizen kregen we meer tractie dan verwacht: we zijn in twee jaar live in vijftien ziekenhuizen, straks één op de vijf. In ziekenhuisland is dat snel. Daarmee zijn we de tweede leverancier van Nederland. Juist omdat het zo goed loopt, vragen ziekenhuizen ons nu om bredere ondersteuning. Dáár is de investering voor: die vraag bijhouden en het platform uitbouwen.’

'Doordat de hele vakgroep meedenkt, ontstaat gedeeld eigenaarschap'

Gebruikers moeten leren ermee te werken?
‘Zeker, en daar helpen we bij. De implementatie is misschien wel het belangrijkste deel van ons product. We steken veel energie in het meenemen van de dokters en het personaliseren van de sjablonen. Sinds kort doen we groepssessies per vakgroep. Met AI bouwen we samen op een groot scherm de perfecte brief, vragen daarna aan de AI welke instructies tot die output leiden en die zetten we in de persoonlijke instellingen van elke arts. Doordat de hele vakgroep meedenkt, ontstaat gedeeld eigenaarschap. Mensen groeien naar elkaar toe, in plaats van dat iemand zegt: dat sjabloon van mijn collega hoef ik niet. Al dat werk kost mankracht en daar is budget voor nodig.’

Hoe kwam 4Impact Capital in beeld als investeerder?
‘We kwamen ze ruim twee jaar geleden tegen op Startup Village in Amsterdam. Er was meteen interesse en een klik. Ze zijn twee jaar in onze buurt gebleven, hebben ons geholpen en zagen ons ontwikkelen, en wilden uiteindelijk graag investeren. 4Impact is een impactinvesteerder: ze steken geld in bedrijven die impact willen maken op people en planet én winst willen maken. Naast kapitaal brengen ze kennis, netwerk en expertise mee. Bovendien kunnen ze bij een volgende ronde opnieuw instappen, bijvoorbeeld als we uitbreiden naar het buitenland of naar andere domeinen in de zorg.’

OurMind groeit van een puntoplossing naar een volledig platform. Wat houdt dat in?
‘Ziekenhuizen hebben liever geen losse puntoplossingen, want die betekenen losse contracten, losse leveranciers en losse integraties. Ze zoeken het liefst een geïntegreerd platform dat vóór, tijdens en na het consult ondersteunt. Vóór het consult: samenvattingen klaarzetten en ontbrekende informatie ophalen bij de patiënt. Tijdens het consult: een order alvast klaarzetten als de dokter bijvoorbeeld een röntgenfoto wil, helpen met declareren, en richtlijnen tonen voor de besluitvorming. Na het consult: een begrijpelijke samenvatting naar de patiënt sturen, een chatbot die patiëntvragen beantwoordt, en conceptantwoorden op patiëntenvragen klaarzetten voor de dokter.’

‘Cruciaal is dat dit hele platform CE-gecertificeerd is. Als arts moet je kunnen vertrouwen op de samenvatting die wij maken en op de declaratie die wij aandragen. Je wilt niet worden opgezadeld met honderd suggesties waarbij je je steeds afvraagt: is dit correct of een hallucinatie? Dan schieten we ons doel voorbij. Daar gebruiken we de investering voor:  het platform uitbouwen en het implementatieteam laten meegroeien.’

‘Een SEH-arts moet kunnen zeggen: 
“Geef me een relevante samenvatting van deze patiënt”’

OurMind richt zich steeds meer op zowel integratie in de organisatie als maatwerk per specialist?
‘Ja, uiteindelijk wordt de AI een verlengstuk van de specialist, een persoonlijke assistent. Neem de SEH-arts die een patiënt op de spoed ziet. Die heeft geen tijd om alle brieven in het EPD te openen, maar wil kunnen zeggen “Geef me een relevante samenvatting van deze patiënt”, waarna de AI zelf de relevante informatie uit het dossier haalt. Of de poliklinische specialist die dertig, veertig patiënten per dag ziet en vóór het consult een betrouwbare samenvatting wil.’

‘In het ideaalbeeld trieert die persoonlijke AI de verwijzing, regelt de juiste vooronderzoeken en plant de afspraak. De patiënt komt dan voorbereid op het spreekuur: de assistent heeft alvast uitgelegd hoe lang het duurt en wat de dokter gaat vragen. Dat is precies wat dokters en ziekenhuizen ons nu vragen.’

Welke kansen ziet u voor OurMind de komende jaren?
‘Ik zie een toekomst waarin we de eerste lijn, de tweede lijn en het sociale domein met elkaar verbinden. De aansluitpunten zijn er al: huisartsen en specialisten praten al met elkaar, ambulance en SEH hebben dagelijks contact. Waarom zou OurMind bij een ambulanceteam niet meeluisteren zodra ze een oproep krijgen, alles hardop uitspreken en één minuut voor aankomst een samenvatting naar de SEH sturen? Nu is er nog een mondelinge overdracht in een chaotische situatie waarbij dingen vergeten worden, maar straks staat dat al op papier. Dat sluit aan bij mijn achtergrond met het Prisma Netwerk, waar we de eerste en tweede lijn al verbonden. En het biedt meerwaarde in de regio, waar juist veel financiering voor samenwerking beschikbaar is.’

Om terug te komen op de eerste vraag: wat is uiteindelijk de lol?
‘Dat we met ons eerste product al burn-outs voorkomen, vakgroepen overeind houden en een kans maken om het zorginfarct een klein beetje af te buigen. De zorg is een complex systeem van prikkels, belangen en stakeholders dat maar traag verandert; zonder financiering komen initiatieven nooit verder dan een paar voorzichtige pilots. Maar nu komt het samen: de noodzaak is er, de wil is er en AI staat pas aan het begin. De spraakoplossing is nog maar de eerste stap.’

‘Ze zuchtte: wanneer mag ik hier nu eindelijk mee aan het werk?

‘Ik zat gisteren naast een specialist die als laatste in de pilot was gestapt; ze is dyslectisch en typen kost haar zoveel energie. Toen ze zag hoe het werkte, slaakte ze een zucht van verlichting: “Mag ik hier nu eindelijk mee aan het werk?” Die cognitieve belasting van het multitasken moet omlaag. Zo haal je de menselijke kant terug — meer aandacht voor de patiënt — en creëer je ruimte om de volgende stappen te zetten.’

Congres ‘Samen Werkt’

Bij het congres ‘Samen Werkt’ op dinsdag 8 september in Driebergen, verzorgt Paul Koning de workshop ‘AI in de zorg: slimmer samenwerken?’. 'Hij behandelt wat generatieve AI wel en niet kan, hoe AI de overdracht tussen de lijnen kan verbeteren én waar het juist ruis veroorzaakt als de ene lijn AI gebruikt en de andere dat niet weet. Daarnaast komen de juridische kaders aan bod: van de AVG en de AI Act tot de vraag wie verantwoordelijk is als een AI het concept van de ontslagbrief schrijft. De workshop sluit af met een discussie: waar zou AI in jouw samenwerking nú het meeste schelen, en wat houdt je nog tegen?'

Zie ook: MedischOndernemen, Huisarts Isabel van Hövell-Ullmann over 'Samen Werkt': ‘Goede samenwerking vraagt perspectivische lenigheid’, 30 juni 2026

Meer lezen? 

• MedischOndernemen, Orthopedisch chirurg Paul Koning nam initiatief tot Prisma en OurMind: ‘AI-toepassingen geven een boost aan het werkplezier van dokters’, 16 december 2024
• OurMind, Ervaringen van onze ziekenhuizen. Eerlijke verhalen uit de praktijk.
• 4Impact Capital
• MedischOndernemen, Huisarts Isabel van Hövell-Ullmann over 'Samen Werkt': ‘Goede samenwerking vraagt perspectivische lenigheid’, 30 juni 2026