Bovenstroom en onderstroom

woensdag 27 september 2017
timer 3 min
In moderne managementliteratuur lezen we vaak over de ‘bovenstroom’ en de ‘onderstroom’. De ‘bovenstroom’ is wat je kunt zien, actuele thema’s, concepten maar ook ons gedrag. De ‘onderstroom’ bevat de psychologische factoren die niet zichtbaar zijn maar wel een enorme impact hebben.

Denk bij de onderstroom bijvoorbeeld aan de waarden, normen en persoonlijk belangen van je medewerkers of de cultuur binnen je team of organisatie.

 

Psychologische factoren

Alle weerstand die je als manager bij je medewerkers ervaart, heeft een psychologische oorzaak. Wil je een constructieve relatie met je medewerkers hebben, dan heeft het dus weinig positief effect om op elke weerstand in te ‘hakken’ en dus uitsluitend bezig te zijn met symptoombestrijding. De echte reden van weerstand ligt dieper en kent eigenlijk maar drie oorzaken:

 

  • Allereerst zijn er medewerkers die datgene wat je voorstaat maar onzin vinden: “Alles ging toch goed?” Zij zien de noodzaak van veranderen of vernieuwing niet in. Deze groep van mensen ervaart gewoonweg onvoldoende urgentie.
  • Er zijn ook medewerkers die deze noodzaak wel inzien maar eigenlijk veel moeite hebben met het loslaten van wat er in de oude situatie wél goed was. De door jou ingeluide nieuwe richting impliceert voor hen een verlies.
  • Tot slot zijn er medewerkers die het even niet meer weten. Deze groep komt niet in beweging omdat voor hen veel aspecten van wat hen te wachten staat, nog onduidelijk zijn. Ze blijven passief aan de ‘zijlijn’ staan. Ook een vorm van weerstand.

Herkenbaar?

 

Old school’ versus ‘new school’

Hoe kun je hier mee omgaan? Even kort door de bocht; bij elke vorm van ‘weerstand’ die je bij medewerkers ervaart, heb je eigenlijk slechts twee opties:

 

Optie 1

Je ziet elke vorm van weerstand als negatief. Je geeft op of drijft je zin door middels de macht die je als manager hebt. Dit is de old school’-werkwijze vanuit het traditionele (hiërarchische) leiderschap. Je zult ook erkennen dat deze ‘old school’-aanpak je als leidinggevende veel energie kost. Als mens kun je er uiteindelijk op ‘leeglopen’ of het opgeven (zie het zilvermijnverhaal).

 

Optie 2

Je onderkent de psychische factoren die aan het weerstandsgedrag ten grondslag liggen. Dit betekent voor jezelf dat je stopt met inhoudelijk te reageren op het gedrag van je medewerkers. In plaats dáárvan ga je met open vragen en een open mind onderzoeken wat er precies leeft bij betrokken medewerkers. Je raakt niet gefrustreerd of boos op medewerkers die niet met je meegaan of veranderingsprocessen vertragen. Integendeel: je ziet het als uitdaging om te weten te komen wat er écht aan de hand is en je kunt daardoor de energie van hun weerstand op een positieve manier gebruiken om je verandering daadwerkelijk te laten slagen! Dit is het ‘new school’-denken, waarbij je werkt aan een organisatie waar medewerkers gemotiveerd en geïnspireerd hun bijdrage leveren en optimaal betrokken zijn.

 

Just do it!

Het ontdekken van de factoren bij je medewerkers die ten grondslag liggen aan al hun weerstand of hun dwarsliggen, vraagt in het begin veel energie en ‘omdenken’. Maar de aanhouder wint. Nogmaals; er zit ‘zilver’ achter het graniet!

 

Wil je meer over dit onderwerp weten of wil je dat wij als W2 Insight je helpen bij het implementeren van de nieuwe gezichtspunten? Trek dan gerust aan de bel!

 

Jos Luypaers

W2 Insight

www.w2insight.nl

 

Reactie toevoegen

Beperkte HTML

  • Toegelaten HTML-tags: <a href hreflang> <em> <strong> <cite> <blockquote cite> <code> <ul type> <ol start type> <li> <dl> <dt> <dd> <h2 id> <h3 id> <h4 id> <h5 id> <h6 id>
  • Regels en alinea's worden automatisch gesplitst.
  • Web- en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.
  • Lazy-loading is enabled for both <img> and <iframe> tags. If you want certain elements skip lazy-loading, add no-b-lazy class name.
Bovenstroom en onderstroom

Meer artikelen met dit thema

'Dankzij DentalRules hebben we de planning op orde, een betere omzet en meer overzicht'

4 mrt om 14:00 uurtimer4 min
Margit Lawant, tandarts en praktijkeigenaar in Eelderwolde, vertelt hoe haar praktijk sinds 2010 is uitgegroeid…
Lees verder »
flash_onNieuws

Jan Willem Vaartjes bij Dental Expo: ‘Zelfstandig blijven werken en ondernemen in de zorg’

12 feb om 16:00 uurtimer3 min
Op 6 maart geeft Jan Willem Vaartjes – initiatiefnemer van de Vereniging Bevlogen Tandartsen – in samenwerking met…
Lees verder »

Visser & Visser bij de Dental Expo: Ben jij klaar voor de volgende stap in jouw praktijk?

12 feb om 12:00 uurtimer4 min
De tandartsensector staat onder druk: krapte op de arbeidsmarkt, stijgende kosten en veranderende wet- en…
Lees verder »
Praktijkmanager Fiona Harmsen (Foto: Bij Nader Inzien)
flash_onNieuws

Bij Nader Inzien zoekt gepensioneerde tandartsen voor Amsterdamse vestiging

10 feb om 14:15 uurtimer4 min
De sociale tandartsenpraktijk ‘Bij Nader Inzien’ in Havelte heeft zo veel nieuwe inzichten opgeleverd, dat de…
Lees verder »
Maaike van der Mee (Dutch Dental Academy)
mic_external_onInterview

Maaike van der Mee als minister van VWS: ‘Het ontbreekt regelmatig aan goed werkgeverschap’

5 feb om 11:45 uurtimer5 min
Als Maaike van der Mee minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) wordt, dan zou ze in elk geval een…
Lees verder »
Rianne Schrijver en Marlies Schippers: ‘Alle elementen samen – vakinhoud, persoonlijke ontwikkeling, leiderschap, teamdynamiek – zorgen ervoor dat je werkgeluk creëert in een organisatie.’ (Foto: KennisConnect)
mic_external_onInterview

KennisConnect coacht teams en leiders in de zorg: ‘Alles draait bij ons om werkgeluk’

17 dec 2025 timer5 min
KennisConnect van Rianne Schrijver en Marlies Schippers – beiden apotheker én trainer – is geen gewoon…
Lees verder »
Op het gebied van cao-ontwikkelingen signaleert Eva Izeboud, HR-manager en adviseur bij Visser & Visser, een trend richting zekerheid, vaste arbeidsovereenkomsten en minder structurele flexibiliteit. (Foto: Eva Izeboud)
all_inclusiveAchtergrondartikel

Webinar ‘HR-actualiteiten’: Overzicht, grip en praktische handvatten voor praktijkmanagers

1 dec 2025 timer5 min
Het PraktijkmanagersNetwerk organiseerde op 25 november een webinar over ‘HR-actualiteiten en teamontwikkeling in…
Lees verder »

Adem in, adem uit: zo geef je stress minder grip op je werkdag

27 nov 2025 timer4 min

Een werkdag kan soms voelen als een sprint die onverwacht verandert in een marathon. Je start fris, maar…

Lees verder »