Beweeggedrag veranderen met ‘blended care’

woensdag 23 januari 2019
timer 6 min
Veel patiënten moeten om beter te worden of te blijven meer of anders bewegen. Maar een gedragsverandering bereiken is moeilijk. De passie van fysiotherapeut en lector Martijn Pisters is een verandering in beweeggedrag echt te laten beklijven. Innovatieve technologie kan daarbij helpen.

Wat doet u precies? 

“Ik werk bij Fontys Paramedische Hogeschool als lector Health Innovations and Technology. Daarnaast ben ik bij het UMC Utrecht/Universiteit Utrecht in dienst als senior onderzoeker en programmacoördinator van het masterprogramma Fysiotherapiewetenschap. Maar ik werk aan onderzoek en innovatie vanuit de Academische Werkplaats eerstelijns Fysiotherapie binnen de Leidsche Rijn Julius Gezondheidscentra. Dit doen we in structurele samenwerking met Fontys Paramedische Hogeschool, Hogeschool Utrecht en het UMC Utrecht. Fysiotherapeuten, studenten, docenten en onderzoekers doen in de praktijk onderzoek en werken aan innovatie in de eerstelijnsfysiotherapie. Het unieke is dat we samen optrekken met de huisartsen en verpleegkundigen om de eerstelijnszorg te verbeteren en integrale innovatieve zorg op het juiste moment voor en door de juiste persoon te realiseren.”

 

Waarover gaat uw onderzoek? 

“Hoe kunnen we de zorg zo innoveren en technologie inzetten om zelfregie, gezondheids- en/of beweeggedrag te stimuleren, dat is de focus van mijn onderzoek. Het succes van de zorg is vaak niet zozeer afhankelijk van ons als zorgverlener, maar meer van de mate waarin mensen zelf in staat zijn zich aan te passen en adviezen op te volgen. Mensen kunnen zelf veel doen om gezond te blijven, en vaak ook om het weer te worden of achteruitgang te voorkomen. Denk aan het aanpassen van leefstijl, trouw je medicatie nemen of dagelijks bewegingsoefeningen doen om soepel te blijven. Maar dat vraagt van mensen aanpassingsvermogen, wat eenvoudiger lijkt dan het is. Mijn passie is onderzoek naar hoe je een gedragsverandering echt kan laten beklijven. Hoe zorg je ervoor dat mensen blijven bewegen? Vanuit het oogpunt van preventie in de zorg is dat natuurlijk heel belangrijk.”

 

Hoe probeert u zo’n blijvende gedragsverandering te bereiken? 

“Het is complex en zeker niet eenvoudig. Kort gezegd zijn hiervoor de juiste capaciteit, mogelijkheden en motivatie nodig. Je moet bijvoorbeeld begrijpen waarom het belangrijk is om je gezondheidsgedrag aan te passen. Maar je moet de ook positieve gevolgen van het aangepaste gedrag ervaren en het kunnen inpassen in je dagelijks leven. Steun vanuit familie of vrienden of op het juiste moment of een compliment van een zorgprofessional kan hierbij bijvoorbeeld ook helpen. Technologie is daarbij een handig hulpmiddel. Maar ‘one size fits all’ werkt niet, een app moet wel aangepast zijn aan de persoonlijke situatie, gezondheidsgedrag en vaardigheden van de patiënt.” 

 

Wat voor technologie hebben jullie dan al ontwikkeld hiervoor? 

“We onderzoeken nieuwe vormen van therapie met ‘blended care’; de face-to-face behandeling wordt daarbij ondersteund met een app bestaande uit beweeg-, oefen- en zelfmanagementmodules. We hebben bijvoorbeeld de e-Exercise behandeling ontwikkeld voor mensen met lage rugpijn. Hierbij maken we gebruik van een tool ontwikkeld in Engeland om beter te screenen wie alleen zelfmanagementinformatie en advies nodig heeft en wie vanwege een minder gunstige prognose ook face-to-face begeleiding door de fysiotherapeut nodig heeft.” 

 

En wordt deze app al veel gebruikt?  

“Implementatie is nog best ingewikkeld. Voor de therapeut is het een drempel om een app te integreren in zijn behandeling. Het is een andere manier van werken en onbekend maakt in eerste instantie vaak onbemind. Ook omdat het geld kost. Vaak blijkt dat je met ‘blended care’ minder zittingen nodig hebt. Zo bleek bijvoorbeeld uit onderzoek van Corelien Kloek bij mensen met artrose dat een blended behandeling met slecht 5 face-to face afspraken een vergelijkbaar effect heeft als reguliere zorg waarbij mensen gemiddeld 12 behandelingen krijgen. Voor de mensen met artrose en vanuit maatschappelijk oogpunt een mooi resultaat, maar voor de praktijkvoering van de fysiotherapeut (die per zitting betaald wordt) is het niet gunstig. Productfinanciering zou in dit geval beter zijn, waaraan door verschillende partijen ook gewerkt wordt.

 

Waar moet een goede app aan voldoen? 

“Een app wordt het makkelijkst geaccepteerd als hij heel goed werkt en aansluit bij de behoeftes van de eindgebruikers.  We gebruiken hier in de praktijk bijvoorbeeld Physitrack, een app voor de patiënt met een digitaal oefenprogramma. Dat zit zo goed in elkaar dat gebruikers, zowel fysiotherapeut als patiënt, snel de meerwaarde zien. Maar als bij dergelijke technologische toepassingen er maar een paar hick-ups zijn, of iets net niet helemaal handig is, dan haken mensen snel af. Het is daarom heel belangrijk dat innovaties al tijdens de ontwikkeling heel goed getest worden en de eindgebruikers meedenken in de ontwikkeling.”

 

“Ik vind wel dat nieuwe technologie veel strenger gekeurd zou moeten worden. Een CE-keurmerk is echt niet genoeg. Wij hebben hier bijvoorbeeld verschillende systemen getest die bij een beenbreuk aangeven hoeveel je mag belasten en feedback geven tijdens het lopen. Sommige systemen zijn zo onnauwkeurig dat je niet snapt dat ze gewoon te koop zijn. Bijna gevaarlijk voor de patiënt. Andere systemen werken juist heel erg goed.” 

 

Wat vindt u verder veelbelovende technologie? 

“Ik verwacht dat we met allerlei wearables steeds meer dingen in kaart gaan brengen, denk bijvoorbeeld aan een glucosemeter. Op die manier kunnen medici precies op het juiste moment ingrijpen of advies geven. Ik denk ook dat we steeds meer dingen aan elkaar gaan knopen. Maar ik ben ook wel een realist. Bij veel technologie denk ik: kansrijk, maar we zijn er nog lang niet.” 

 

Wat is nodig om innovatie in de eerstelijnsfysiotherapie te versnellen? 

Ik denk dat er meer settings moeten komen als het Julius Gezondheidscentrum waar professionals vanuit de eerstelijnspraktijk onderzoek doen en werken aan zorginnovatie, samen met de universiteit en hogeschool. Het overgrote merendeel van het onderzoek naar fysiotherapie gebeurt in (academische) ziekenhuizen of revalidatiecentra, maar als je het hebt over hoe de zorg moet veranderen gaat het altijd over de belangrijke rol voor de eerste lijn. Centra als dit hebben we echt nodig om slagen en tempo te kunnen maken om integrale zorg op het juiste moment voor en door de juiste persoon te realiseren.”

 

Geschreven door Maaike Heijltjes

Reactie toevoegen

Beperkte HTML

  • Toegelaten HTML-tags: <a href hreflang> <em> <strong> <cite> <blockquote cite> <code> <ul type> <ol start type> <li> <dl> <dt> <dd> <h2 id> <h3 id> <h4 id> <h5 id> <h6 id>
  • Regels en alinea's worden automatisch gesplitst.
  • Web- en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.
  • Lazy-loading is enabled for both <img> and <iframe> tags. If you want certain elements skip lazy-loading, add no-b-lazy class name.
Beweeggedrag veranderen met ‘blended care’

Foto: Frank van Welie

Meer artikelen met dit thema

mic_external_onInterview

Huisarts Marnix van der Leest over de inzet van een regiearts: ‘Patiënten merken dat we meer ruimte hebben gecreëerd’

29 feb om 13:45 uurtimer5 min

Marnix van der Leest is huisarts bij Korte Geer, drie huisartsenpraktijken onder een dak in Leusden. De…

Lees verder »
Reviews in de mondzorg
person_outlineBlog

Reviews in de zorg zijn altijd zinvol

26 feb om 15:00 uurtimer5 min
Het is een lastige kwestie hoe je exact de kwaliteit bepaalt van zorgverlening. Mede om die reden is er veel…
Lees verder »
Health Arena (Beeld: in4care)
mic_external_onInterview

In4care wil ‘Health Arena’s’ in heel Vlaanderen: ‘Radicale omslag naar preventie’

22 feb om 13:00 uurtimer5 min
Als het aan In4care vzw ligt worden in heel Vlaanderen zogeheten ‘Health Arena’s’ gerealiseerd: preventieve…
Lees verder »
flash_onNieuws

‘Therapie in eigen taal bij arbeidsmigranten voorkomt arbeidsuitval’

14 feb om 14:45 uurtimer3 min

Bijna één miljoen arbeidsmigranten zijn actief in Nederland, voornamelijk in sectoren zoals logistiek,…

Lees verder »
Team DocLine Utrecht
flash_onNieuws

Inspectie oordeelt positief over hybride praktijk DocLine Utrecht

8 feb om 12:15 uurtimer4 min
De Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd heeft een inspectierapport van DocLine Utrecht gepubliceerd en beoordeelt…
Lees verder »
Health Arena van in4care
flash_onNieuws

'Health Arena' als nieuw gezondheidscentrum van de toekomst?

7 feb om 15:30 uurtimer4 min

De Health Arena van het Belgische in4care is een nieuw zorgconcept voor een innovatief…

Lees verder »
Alexander Tolmeijer - Foto: Martin Hols
person_outlineBlog

’Zouden jouw teamleden anderen aanraden om bij jouw praktijk te werken?'

1 feb om 17:45 uurtimer3 min

Met grotere plannen kan je enthousiasme gemakkelijk doorslaan in het dwingend voorschrijven van acties en…

Lees verder »
flash_onNieuws

Huisarts Hans Peter Jung over zijn idealen: ‘Het draait om de vraag aan de patiënt: wat wil je bereiken?’

23 jan om 13:54 uur

Hans Peter Jung, huisarts in het Limburgse Afferden, vertelt in de Volkskrant zijn levensverhaal en de impact…

Lees verder »